فرزندان و نسل رزمنده فرارى منتقل مىشود . ( و إنّ الفارّ لغير مزيد في عمره و لا محجوز بينه و بين يومه ) اين مضمون در اين آيه روشن‌تر بيان شده است : « بگو اگر از مرگ يا كشته شدن بگريزيد ، هرگز اين گريز براى شما سودى نمىبخشد و در آن صورت جز اندكى برخوردار نخواهيد شد . » « 1 » ( من الرّائح إلى اللّه كالظّمآن يرد الماء ) هركس به خدا رونمايد ، اگر از مبارزان نيكوكار باشد ، چون تشنه‌اى است كه به آب درآيد . ( الجنّة تحت أطراف العوالي ) « 2 » عوالى به معناى نيزه‌ها است . يعنى بهشت در زير كناره‌هاى نيزه‌ها قرار دارد . اين مضمون در حديثى به بيانى ديگر آمده است : « بهشت زير سايه شمشيرها است . » در قرآن نيز گفته شده است : « آيا پنداشتيد كه داخل بهشت مىشويد ؛ بىآن‌كه خداوند ، جهادگران و شكيبايان شما را معلوم بدارد ؟ » « 3 » هيچ بهايى براى بهشت جز فداكارى و بردبارى در سختىها وجود ندارد . ( اليوم تبلى الأخبار ) جهاد ترازويى است كه پاك را از پليد و دروغ را از راست جدا مىكند . ( و اللّه لأنا أشوق إلى لقائهم منهم إلى ديارهم ) شيفتگى امام عليه السّلام به ديدار خداوند پاك به اندازه دانش و بندگى او نسبت به خدا است . جهاد با دشمنان خدا و رويارويى با آنها در ميدان نبرد ، آسان‌ترين و نزديك‌ترين راه براى ديدار خداوند است . بنابراين جاى تعجب نيست كه

--> ( 1 ) . قُلْ لَنْ يَنْفَعَكُمُ الْفِرارُ إِنْ فَرَرْتُمْ مِنَ الْمَوْتِ أَوِ الْقَتْلِ وَ إِذاً لا تُمَتَّعُونَ إِلَّا قَلِيلًا احزاب / 33 : 16 . ( 2 ) . « الجنة تحت ظلال السيوف » صحيح مسلم : 3 / 1362 ح 1742 ؛ صحيح بخارى : 3 / 1037 ح 2663 ؛ صحيح ابن حبان : 9 / 66 ح 3750 ؛ سنن ترمذى : 4 / 186 ح 1659 ؛ المستدرك : 2 / 80 ح 2388 . ( 3 ) . أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَعْلَمِ اللَّهُ الَّذِينَ جاهَدُوا مِنْكُمْ وَ يَعْلَمَ الصَّابِرِينَ آل عمران / 3 : 142 .